top of page
truot-dot-song

TRƯỢT ĐỐT SỐNG

Trượt đốt sống hay lệch đốt sống thắt lưng là tình trạng đốt sống trên trượt ra phía trước hoặc ra phía sau so với đốt sống dưới. Tình trạng này khiến người bệnh bị đau thắt lưng, đi đứng khó khăn, thường đau lan xuống một hay hai chân.

MỨC ĐỘ PHỔ BIẾN CỦA BỆNH

Ở người trưởng thành, tỷ lệ mắc phải tình trạng trượt đốt sống là 4-6%. Người bệnh có thể sống chung với bệnh trong nhiều năm mà không biết do không xuất hiện triệu chứng. Đốt sống bị trượt do thoái hóa thường xảy ra ở người trên 60 tuổi, phổ biến ở nữ giới hơn nam giới. 

​CÁC MỨC ĐỘ TRƯỢT ĐỐT SỐNG

Trượt đốt sống được phân thành 5 cấp độ theo tiêu chuẩn Meyerding. Mỗi cấp độ trượt được xác định dựa theo tỉ lệ trên phim chụp X quang quy ước ở tư thế nghiêng. Tỷ lệ trượt đốt sống được tính bằng khoảng cách trượt với độ rộng của thân đốt sống trượt, cụ thể: 
 

  • Độ 1: Trượt 0% đến 25% thân đốt sống.

  • Độ 2: Trượt 25% đến 50% thân đốt sống.

  • Độ 3: Trượt 50% đến 75% thân đốt sống.

  • Độ 4: Trượt 75% đến 100% thân đốt sống.

  • Độ 5: Trượt đốt sống hoàn toàn (trên 100%), đốt trên hoàn toàn rời khỏi bề mặt thân đốt dưới.

cac-muc-do-truot-dot-song

Các mức độ trượt đốt sống

NGUYÊN NHÂN GÂY TRƯỢT ĐỐT SỐNG

  • Loại I (trượt đốt sống bẩm sinh)

Tình trạng này xảy ra khi cột sống của thai nhi không hình thành như bình thường trước khi sinh. Các đốt sống bị lệch, làm tăng nguy cơ trượt đốt sống trong hoạt động thường ngày sau này của người bệnh.

  • Loại II (trượt đốt sống do khuyết eo)

Đốt sống bị trượt do một khiếm khuyết ở eo (gai đốt sống) gây ra. Trượt loại II thường xuất hiện ở thanh thiếu niên hoặc thanh niên là vận động viên và những người bị chấn thương rất nhẹ. Nguyên nhân là do sự suy yếu của những thành phần sau cột sống bởi khiếm khuyết bẩm sinh mỏm gai (khuyết eo đốt sống).
 

Ở hầu hết các người bệnh trẻ tuổi, khiếm khuyết là kết quả của một chấn thương do sử dụng quá mức hay gãy xương do áp lực với mức L5 là mức phổ biến nhất.

  • Loại III (trượt đốt sống do thoái hóa)

Trượt đốt sống do thoái hóa khớp xảy ra đồng thời với viêm xương khớp. Bệnh lý có thể xảy ra ở những người bệnh trên 60 tuổi và bị viêm xương khớp. Tỷ lệ nữ giới mắc phải tình trạng này cao gấp 6 lần so với nam giới.

Đốt sống bị trượt do khuyết eo hay do thoái hóa là phổ biến nhất.

  • Loại IV (trượt đốt sống do chấn thương)

Do gãy xương, trật khớp hoặc chấn thương khác gây trật đốt sống.

  • Loại V (trượt đốt sống do bệnh lý)

Tình trạng nhiễm trùng, ung thư hoặc các bất thường về xương khác cũng có thể khiến đốt sống bị xô lệch.

truot-dot-song

​Trượt đốt sống

DẤU HIỆU ĐỐT SỐNG LƯNG BỊ LỆCH

Ở giai đoạn đầu, người bệnh thường không có triệu chứng hay chỉ gặp các cơn đau lưng thoáng qua.

Trong giai đoạn đau thắt lưng, người bệnh bị đau lưng nhiều, đau khi đi, đứng lâu, cúi ngửa cột sống. Sau đó, cơn đau lan xuống đến mông, đùi, cẳng chân và bàn chân, đôi khi đi kèm tê, đau tăng lên khi ho và hắt hơi.

Triệu chứng đau tăng khi cột sống phải chịu lực, thuyên giảm khi người bệnh nằm nghỉ. Thêm vào đó, người bệnh gặp nhiều khó khăn khi chuyển đổi tư thế từ ngồi sang đứng lên. Một số trường hợp có thể cảm nhận được sự trượt của đốt sống khi cúi hoặc ngửa.
 

Trong giai đoạn nặng, người bệnh thay đổi tư thế và dáng đi, xuất hiện triệu chứng co cứng cơ ở thắt lưng và căng cơ tại mặt trong đùi, đi hơi khom lưng về trước, có thể kèm theo vẹo cột sống sang một bên.
 

Lâu dần, người bệnh sẽ bị đau cột sống thắt lưng mạn tính từng đợt, đau theo cơn. Tần suất cơn đau xuất hiện dày đặc hơn. Khi người bệnh dùng áo nẹp cột sống, các triệu chứng sẽ thuyên giảm rõ rệt.
 

Khi thăm khám ở tư thế đứng, người bệnh có những dấu hiệu cong vẹo cột sống hay khi ưỡn quá mức sẽ giúp người bệnh đỡ đau. Đây là các dấu hiệu đặc trưng, có ý nghĩa trong chẩn đoán bệnh trượt đốt sống.
 

Ngoài ra, người bệnh sẽ có dấu hiệu đau cách hồi hay đau khi di chuyển, phải ngừng lại, hết đau mới đi tiếp; kết hợp với những triệu chứng tê bì, căng đau ở cả hai chân khi đi lại. Triệu chứng này không xuất hiện khi người bệnh đạp xe. Đây là dấu hiệu quan trọng giúp bác sĩ chẩn đoán phân biệt với bệnh thoát vị đĩa đệm.

dich-vu-gian-co

BỆNH CÓ CHỬA ĐƯỢC KHÔNG ?

  • Điều trị nội khoa

Phần lớn người bệnh được điều trị nội khoa sẽ cải thiện rõ rệt triệu chứng đau. Đối với người bệnh ở tuổi thiếu niên, nằm nghỉ, dùng áo cố định ngoài và hạn chế những hoạt động gây đau có thể giúp cải thiện những triệu chứng bệnh. Ở người bệnh trưởng thành, điều trị bảo tồn trượt đốt sống thắt lưng gồm:

  • Cố định ngoài và hướng dẫn vận động phù hợp

  • Chỉ định nằm nghỉ ngơi khi xuất hiện đợt đau cấp

  • Dùng thuốc chống viêm, giảm đau

  • Điều trị vật lý trị liệu phục hồi chức năng, thực hiện các bài tập tăng cường sức cơ lưng, đùi và bụng

  • Lên kế hoạch giảm cân đối với người bệnh béo phì.

  • Các trường hợp nhẹ thường được chỉ định dùng thuốc điều trị

  • Phẩu thuật

Chỉ định đối với người bệnh bị trượt đốt sống thắt lưng trong những trường hợp sau:
 

  • Đã điều trị bảo tồn ít nhất 6 tuần trước, sau 6 – 12 tháng điều trị bảo tồn mà không thuyên giảm, ảnh hưởng tới sinh hoạt và lao động.

  • Người bệnh đau nhiều, không đáp ứng với những biện pháp nghỉ ngơi và dùng thuốc.

  • Trượt đốt sống gây ra những biến chứng như liệt vận động một hoặc cả hai chân, teo cơ, rối loạn cơ vòng bàng quang (bí tiểu).

  • Bệnh tiến triển nặng do khuyết eo đốt sống ở trẻ em.
     

Đối với trượt đốt sống thắt lưng, phẫu thuật được thực hiện với 2 mục đích là giải phóng chèn ép thần kinh và làm vững cột sống. Có 3 vấn đề cơ bản trong phẫu thuật điều trị trượt đốt sống, giúp cuộc mổ thành công là:

  • Giải ép thần kinh tốt

  • Cố định cột sống bằng dụng cụ

  • Tạo sự liền xương tốt sau mổ
     

Hiện nay, trong điều trị ngoại khoa cho các trường hợp trượt đốt sống, phương pháp phẫu thuật nắn chỉnh trượt, cố định cột sống bằng nẹp vít cuống đốt và ghép xương liên thân đốt lối sau mang đến hiệu quả cao, được áp dụng phổ biến nhất tại nhiều bệnh viện lớn.

BIỆN PHÁP PHÒNG NGỪA

Để giảm thiểu nguy cơ bị trượt đốt sống, bạn cần lưu ý:

  • Tập thể dục thường xuyên để tăng cường sức mạnh và sự linh hoạt cho cơ lưng và cơ bụng.

  • Luôn kiểm soát tốt cân nặng vì thừa cân, béo phì sẽ làm tăng thêm áp lực cho lưng.

  • Thực hiện chế độ ăn uống lành mạnh, đầy đủ các dưỡng chất để nuôi dưỡng xương chắc khỏe.

KẾT LUẬN

Trượt đốt sống có thể khiến người bệnh bị đau lưng, khó đi lại, thậm chí dẫn tới tê liệt vĩnh viễn hai chân, đại tiểu tiện không tự chủ… nếu không có biện pháp can thiệp kịp thời. Vì thế, khi xuất hiện những triệu chứng trượt đốt, người bệnh nên đi tới cơ sở y tế uy tín để được thăm khám, chẩn đoán và điều trị phù hợp.

DOVAKO - Trạm nghỉ chân cho những cơ thể mệt mỏi

BÀI VIẾT LIÊN QUAN

Intensive rehabilitation and body relaxation

Address: 12A Vo Truong Toan Street, Ward 2, Binh Thanh District, Ho Chi Minh City

Email: dovakostretching@gmail.com

Hotline: 090.295.9602 or 090.808.1895

Working hours:

Monday - Sunday: 9:00 AM - 7:00 PM

DOVAKO - A resting place for weary bodies

bottom of page